Εκατό χρόνια από την υπογραφή του Πρωτοκόλλου των Αθηνών συμπληρώνονται το 2026 και η επέτειος αποτέλεσε το αντικείμενο της εκδήλωσης που διοργάνωσε η Ανώτατη Στρατιωτική Διοίκηση Θράκης (ΑΣΔΙΘ), το βράδυ της Δευτέρας 2 Νοεμβρίου, στο Δημοτικό Αμφιθέατρο Ξάνθης «Κωνσταντίνος Μπένης».
Ομιλητής ήταν ο Στρατηγός ε.α. Χαράλαμπος Λαλούσης, επίτιμος Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού και πρώην υπουργός Προστασίας του Πολίτη, ο οποίος ανέπτυξε το θέμα «Το Πρωτόκολλο των Αθηνών 1926-2026 – 100 χρόνια από την υπογραφή του».
Τον ομιλητή προλόγισε ο διοικητής της Ανώτατης Στρατιωτικής Διοίκησης Θράκης Παναγιώτης Καβιδόπουλος, ο οποίος έδωσε το έναυσμα για την ιστορική αναδρομή σε ένα σημαντικό κεφάλαιο της διπλωματικής και στρατιωτικής ιστορίας της περιοχής.
Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν εκπρόσωποι της πολιτικής ηγεσίας του τόπου, αξιωματικοί του Στρατού, καθώς και πλήθος κόσμου που παρακολούθησε την ομιλία.
Η έκθεση ιστορικών χαρτών
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η έκθεση ιστορικών χαρτών που φιλοξενήθηκε στο φουαγιέ του Δημοτικού Αμφιθεάτρου, ειδικά στο πλαίσιο της εκδήλωσης. Στα εκθέματα περιλαμβανόταν χάρτες που αφορούσαν τη χάραξη της μεθοριακής γραμμής μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.
Οι ιστορικοί χάρτες αποτελούν σημαντικά τεκμήρια της εποχής, καθώς αποτυπώνουν τις εργασίες για τον καθορισμό των συνόρων και τη γεωγραφική πραγματικότητα πάνω στην οποία βασίστηκαν οι σχετικές αποφάσεις.
Το ιστορικό πλαίσιο
Η οριοθέτηση των ελληνοτουρκικών συνόρων συνδέεται με τη Συνθήκη της Λωζάννης του 1923. Στο πλαίσιο της εφαρμογής της, μικτή επιτροπή ανέλαβε να καθορίσει επί του εδάφους τη συνοριακή γραμμή μεταξύ των δύο χωρών, με ιδιαίτερη σημασία για την περιοχή του ποταμού Έβρου.
Οι εργασίες για την οριοθέτηση καταγράφηκαν σε σχετικά πρωτόκολλα του 1926, τα οποία συνδέονται με τον καθορισμό της μεθορίου και τη ρύθμιση ζητημάτων που αφορούσαν τη συνοριακή γραμμή στην περιοχή του Έβρου.
Η συμπλήρωση ενός αιώνα από εκείνη την περίοδο αποτέλεσε την αφορμή για την εκδήλωση της Ανώτατης Στρατιωτικής Διοίκησης Θράκης στην Ξάνθη, με στόχο την ανάδειξη ιστορικών γεγονότων που συνδέονται άμεσα με τη γεωγραφία και την ιστορική πορεία της Θράκης.
Η ομιλία του Στρατηγού ε.α. Χαράλαμπου Λαλούση, σε συνδυασμό με την έκθεση ιστορικών χαρτών, έδωσε στο κοινό την ευκαιρία να προσεγγίσει την ιστορία της χάραξης των συνόρων μέσα από ιστορικά στοιχεία και τεκμήρια.
