Με μεγάλη επιτυχία παρουσιάστηκε το δρώμενο του «Καλόγερου της Βιζύης» το Σάββατο 7 Φεβρουαρίου, στις 6 το απόγευμα, στο πλαίσιο των Θρακικών Λαογραφικών Εορτών, συγκεντρώνοντας πλήθος κόσμου στην καρδιά της πόλης. Η πομπή ξεκίνησε από την Πλατεία Δημοκρατίας και ολοκληρώθηκε στην Πλατεία Μητροπόλεως στην παλιά πόλη, όπου στήθηκε παραδοσιακό γλέντι, ενώνοντας συμβολικά τον χρόνο και τον χώρο των παλαιών Ξανθιωτών και των προσφύγων με το παρόν των σημερινών κατοίκων.
Συγχαρητήρια αξίζουν στην επιστημονικά υπεύθυνη του δρώμενου, κυρία Πηνελόπη Καμπάκη Βουγιουκλή, για την ιδέα, την καθοδήγηση και την πολύτιμη συμβολή της στην υλοποίηση αυτού του σημαντικού πολιτιστικού εγχειρήματος, καθώς και σε όλους όσοι εργάστηκαν και συνέβαλαν στη διοργάνωσή του, με τη στήριξη και τη συμπαράσταση του Δήμου Ξάνθης.
Στο δρώμενο συμμετείχαν μέλη των χορευτικών τμημάτων του Λυκείου των Ελληνίδων Ξάνθης, του Συλλόγου Εβριτών Ξάνθης, της Φιλοπρόοδης Ένωσης Ξάνθης και του Χορευτικού Ομίλου Ξάνθης, με τη σύμπραξη του Ιδρύματος Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης, ενώ τη μουσική επένδυση ανέλαβε το παραδοσιακό σχήμα «Μπάντα Τέτοια». Με τύμπανα, γκάιντες, χορό, πειράγματα και έντονη συμμετοχή του κοινού, αναβίωσε ένα από τα σημαντικότερα θρακικά δρώμενα, όπως το κατέγραψε στα τέλη του 19ου αιώνα ο Γεώργιος Βιζυηνός.
Ο «Καλόγερος», δηλαδή ο «καλός γέρος», είναι ένα δρώμενο που παιζόταν τη Δευτέρα της Τυρινής στη Βιζύη της Ανατολικής Θράκης και περιλαμβάνει ρόλους όπως οι δύο Καλόγεροι, τα Κορίτσια, η Μπάμπω με το παιδί της, οι Μουντζούρηδες, οι Ζαπτιέδες, ο Κεχαγιάς και άλλοι. Το δρώμενο κορυφώνεται με τον γάμο του Αρχικαλόγερου, τη δολοφονία και την ανάστασή του, για να ακολουθήσει η τελετουργική άροση και η σπορά, με ευχές για καλή σοδειά, αφθονία και ευημερία για όλη την κοινότητα. Πρόκειται για ένα έθιμο βαθιά συμβολικό, που συνδέεται με την αναγέννηση της φύσης, τη γονιμότητα της γης και την ελπίδα για έναν καλύτερο νέο κύκλο ζωής.
Μία ημέρα νωρίτερα, την Παρασκευή, πραγματοποιήθηκε επιστημονική εσπερίδα στο Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης, όπου παρουσιάστηκε η ιστορία, η σημειολογία και τα στοιχεία του δρώμενου. Οι εισηγήτριες Πηνελόπη Καμπάκη – Βουγιουκλή, Γαρυφαλλιά Θεοδωρίδου και Αθανασία Θεοδωρίδου ανέλυσαν τον «Καλόγερο» ως ένα από τα πιο σύνθετα παραστατικά έθιμα της Θράκης και των Βαλκανίων, αναδεικνύοντας τη σχέση του με το δράμα, τη λαϊκή τελετουργία και τις σύγχρονες κοινωνικές εξελίξεις.
Η αναβίωση του δρώμενου αποτέλεσε ένα σημαντικό πολιτιστικό γεγονός για την Ξάνθη, εμπλουτίζοντας τις Θρακικές Λαογραφικές Εορτές και τιμώντας τη μνήμη και την παράδοση των προσφύγων, ενώ ταυτόχρονα έδωσε την ευκαιρία στους κατοίκους και τους επισκέπτες της πόλης να γνωρίσουν από κοντά ένα αυθεντικό κομμάτι της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Θράκης.
