Η Αλεξανδρούπολη γιορτάζει σήμερα 6 Δεκεμβρίου τον πολιούχο και προστάτη της Άγιο Νικόλαο, με επίκεντρο τον Μητροπολιτικό Ναό όπου φυλάσσεται τμήμα του ιερού λειψάνου του. Πλήθος πιστών προσέρχεται από νωρίς για να τιμήσει τη μνήμη του θαυματουργού Αγίου, που συνδέεται βαθιά με την ιστορία και την πνευματική ταυτότητα της πόλης.
Ο Άγιος Νικόλαος γεννήθηκε τον 3ο αιώνα μ.Χ. στα Πάταρα της Λυκίας από εύπορους και ευσεβείς γονείς. Από νεαρή ηλικία έμεινε ορφανός, όμως η μεγάλη περιουσία που κληρονόμησε έγινε εργαλείο φιλανθρωπίας. Με διακριτικότητα βοηθούσε φτωχούς, ορφανά, χήρες και οικογένειες που βρίσκονταν σε ανάγκη. Η πιο γνωστή του πράξη είναι η μυστική προσφορά προίκας σε τρεις νεαρές κοπέλες, σώζοντάς τες από βέβαιο εξευτελισμό.
Με την ίδια ταπεινότητα ακολούθησε τον ασκητικό βίο και, χάρη στην αρετή του, χειροτονήθηκε Ιερέας στα Πάταρα και αργότερα Αρχιεπίσκοπος Μύρων. Από αυτή τη θέση καθοδηγούσε με αγάπη το ποίμνιό του και υπερασπιζόταν την πίστη με παρρησία. Γι’ αυτό φυλακίστηκε την εποχή των διωγμών, μέχρι την άνοδο του Μεγάλου Κωνσταντίνου, ο οποίος απελευθέρωσε τους χριστιανούς. Ο Άγιος επανήλθε τότε στον θρόνο του και συμμετείχε στην Α’ Οικουμενική Σύνοδο, όπου ξεχώρισε για τη σοφία και τον ακέραιο χαρακτήρα του.
Γνωστός για τη θαυματουργική του χάρη, ο Άγιος Νικόλαος βοήθησε αναρίθμητους ανθρώπους, ιδιαίτερα όσους κινδύνευαν στη θάλασσα. Χαρακτηριστικό είναι το περιστατικό σωτηρίας ενός ναυτικού, ο οποίος, επικαλούμενος το όνομά του την ώρα που βυθιζόταν το πλοίο, βρέθηκε σώος στο σπίτι του. Το γεγονός προκάλεσε μεγάλη συγκίνηση στην Πόλη, όπου οι πιστοί έσπευσαν αμέσως σε λιτανεία και αγρυπνία.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η ιστορία των ιερών λειψάνων του. Όταν ο τάφος του στο Μπάρι ανοίχθηκε το 1953 στο πλαίσιο αναστηλωτικών εργασιών, τα οστά βρέθηκαν μέσα σε διαυγές, άοσμο και στείρο υγρό. Οι επιστημονικές εξετάσεις έδειξαν ότι επρόκειτο για καθαρό νερό που προερχόταν από τις ίδιες τις μυελοκυψέλες των οστών, φαινόμενο που αποδίδεται στη μυροβλυσία του Αγίου.
Η δεύτερη μεγάλη ανακομιδή, το 1957, αποκάλυψε ακόμη περισσότερα στοιχεία: τα λείψανα ανήκαν σε έναν άνδρα περίπου 1,67 μ. ύψος, ηλικίας άνω των 70 ετών, που είχε ζήσει κάτω από ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες, πιθανότατα λόγω φυλακίσεων. Η ανακατασκευή του προσώπου του συμφωνεί εντυπωσιακά με τις παραδοσιακές βυζαντινές αγιογραφίες: ασκητικό, ευγενικό πρόσωπο, πλατύ μέτωπο, μεγάλα βαθουλωτά μάτια και χαρακτηριστική φαλάκρα.
Οι επιστημονικές μελέτες επιβεβαίωσαν τη γνησιότητα των λειψάνων και ανέδειξαν για μια ακόμη φορά ότι η εκκλησιαστική παράδοση διατήρησε με ακρίβεια τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του Αγίου. Για την Αλεξανδρούπολη, που τιμά τον προστάτη της κάθε χρόνο με λαμπρότητα, η ημέρα αυτή αποτελεί σημείο αναφοράς πίστης και βαθιάς πνευματικής σύνδεσης με τον Άγιο Νικόλαο.
